Σαν σήμερα 22 Ιουλίου: Επιχείρηση «ΝΙΚΗ» – Η μυστική αποστολή που χτυπήθηκε από φίλια πυρά
Το 2018, ένα Noratlas τοποθετήθηκε επίσημα στον Τύμβο της Μακεδονίτισσας

Τη νύχτα της 21ης προς την 22α Ιουλίου 1974, ενώ η τουρκική εισβολή στην Κύπρο βρισκόταν σε εξέλιξη, ελληνικά μεταγωγικά αεροσκάφη Noratlas απογειώθηκαν από τη Σούδα με προορισμό τη Λευκωσία. Αποστολή τους ήταν να μεταφέρουν άνδρες της Α΄ Μοίρας Καταδρομών, προκειμένου να ενισχύσουν την άμυνα του νησιού.
Η επιχείρηση έλαβε την κωδική ονομασία «ΝΙΚΗ» και οργανώθηκε υπό συνθήκες απόλυτης μυστικότητας. Τα αεροσκάφη πέταξαν νύχτα, χωρίς συνοδεία μαχητικών και με περιορισμένη χρήση των ασυρμάτων και των φώτων τους, ώστε να αποφύγουν τον εντοπισμό από τις τουρκικές δυνάμεις.
Συνολικά 15 Noratlas συμμετείχαν στην αποστολή. Όταν άρχισαν να προσεγγίζουν το αεροδρόμιο της Λευκωσίας, όμως, οι κυπριακές αντιαεροπορικές μονάδες δεν είχαν ενημερωθεί επαρκώς για την άφιξή τους. Θεωρώντας ότι επρόκειτο για τουρκικά αεροσκάφη, άνοιξαν πυρ.
Το Noratlas με χαρακτηριστικό κλήσης «ΝΙΚΗ-4» χτυπήθηκε και συνετρίβη στον λόφο της Μακεδονίτισσας, λίγο πριν από την προσγείωσή του. Σκοτώθηκαν και τα τέσσερα μέλη του πληρώματος και 27 καταδρομείς. Από τους καταδρομείς που επέβαιναν στο αεροσκάφος επέζησε μόνο ένας. Πυρά δέχθηκαν και άλλα αεροσκάφη της αποστολής, με αποτέλεσμα να υπάρξουν επιπλέον νεκροί και τραυματίες.
Παρά την τραγωδία, οι περισσότεροι καταδρομείς έφτασαν στη Λευκωσία και εντάχθηκαν στην άμυνα του διεθνούς αεροδρομίου. Οι ελληνικές και κυπριακές δυνάμεις απέτρεψαν την κατάληψή του από τα τουρκικά στρατεύματα, πριν ο χώρος τεθεί υπό τον έλεγχο των Ηνωμένων Εθνών στις 24 Ιουλίου.
Η κατάρριψη του «ΝΙΚΗ-4» έμεινε ως μία από τις τραγικότερες στιγμές της κυπριακής κρίσης. Δεν οφειλόταν σε ενέργεια του αντιπάλου, αλλά στην ελλιπή ενημέρωση και στον ανεπαρκή συντονισμό μεταξύ των στρατιωτικών διοικήσεων, σε μια περίοδο κατά την οποία η χούντα στην Αθήνα βρισκόταν στα πρόθυρα της κατάρρευσης.
Για δεκαετίες, η επιχείρηση παρέμεινε στη σκιά της μυστικότητας. Το αεροσκάφος και λείψανα των πεσόντων είχαν ταφεί στον χώρο της συντριβής, ενώ η διαδικασία αναγνώρισης και απόδοσής τους στις οικογένειες ολοκληρώθηκε πολύ αργότερα. Το 2018, ένα Noratlas τοποθετήθηκε επίσημα στον Τύμβο της Μακεδονίτισσας, ως μνημείο για τους αεροπόρους και τους καταδρομείς της αποστολής.
Η Επιχείρηση «ΝΙΚΗ» παραμένει ταυτόχρονα ιστορία αυτοθυσίας και παράδειγμα των ολέθριων συνεπειών που μπορεί να έχει η έλλειψη συντονισμού σε συνθήκες πολέμου.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου